سردخانه بالاصفری، هرآنچه باید بدانید
سردخانه بالاصفری؛ یک مقدمه کوتاه
سردخانه بالاصفری یا سردخانه بالای صفر چه ویژگیهایی دارد و شرایط خرید و نصب آن چگونه است؟ سردخانهها امروزه نقش مهمی در زندگی ما انسانها بازی میکنند. مواد غذایی، دارویی و بیشتر مواد مصرفی مهمی که روزانه از آنها استفاده میکنیم در سردخانهها نگهداری میشود. سردخانهها به دو نوع اصلی تقسیم میشوند:
- سردخانه بالای صفر یا بالاصفری
- سردخانه زیرصفر
در این مطلب میخواهیم ویژگیهای اصلی و مهم سردخانه بالای صفر یا همان بالاصفری را بررسی کنیم و همچنین مهمترین شرایط برای خرید و راهاندازی آن را بدانیم.
یک آشنایی مختصر با سردخانه بالای صفر
سردخانه بالای صفر یا سردخانه بالاصفری نقش مهمی در نگهداری از مواد غذایی بازی میکند. بسیاری از مواد غذایی مانند میوهها و غلات و حبوبات به شرایط خاصی برای نگهداری نیاز دارند. آنها در دمای زیر صفر دچار یخزدگی و در دمای گرم و نامناسب دچار فساد میشوند. برای مثال دمای مناسب نگهداری میوهها بین 3 تا 5 درجه و همین دما برای تازه نگه داشتن غلات و حبوبات حدود ۱۸ الی ۲۰ درجه است. البته رطوبت لازم برای نگهداری از میوهها در سردخانه میوه بالا و برای حبوبات و غلات کمتر است.
اینجا دقیقا جایی است که سردخانه بالای صفر اهمیت خود را نشان میدهد. تنظیم دما و از آن مهمتر ثابت نگه داشتن دمای محیط کاری حیاتی است که این نوع از سردخانهها به خوبی از پس آن برمیآیند.
حالا که با این نوع از سردخانه آشنا شدید به سراغ شکل کار آنها برویم و اجزای مختلف آن را بررسی کنیم.
سردخانه بالاصفری؛ اجزا و شکل کار
بهطورکلی سردخانهها از دو روش برای پایین آوردن و حفظ دما استفاده میکنند:
- سیستم تبرید تراکمی
- سیستم تبرید جذبی
در ادامه این سیستمها را بیشتر توضیح میدهیم اما همین ابتدا به این نکته اشاره کنیم که سردخانه بالاصفری از روش اولی یعنی تبرید تراکمی استفاده میکند. کارکرد این نوع سردخانه و سیستم تراکمی آنها معمولا شبیه هم هستند و صرفا در مواردی مانند اندازه سردخانه و ابعاد محیط باهم تفاوت دارند.
سیستم تبرید تراکمی در چهار مرحله دمای محیط را پایین میآورد و اصطلاحا عمل سردسازی را انجام میدهد. این چهار مرحله را در ادامه بررسی میکنیم:
1. تراکم
در این مرحله ابتدا مبرد توسط یک کمپرسور پیستونی متراکم میشود و فشار روی آن افزایش پیدا میکند. این موضوع باعث میشود تا مبرد در دمایی بالا شروع به تقطیر کند.
2. چگالش
در اینجا کندانسور وارد عمل میشود و مبرد با تبدیل شدن به مایع حرارت خود را از دست میدهد. بیشتر کندانسورهای سردخانه بالاصفری از نوع هوا خنک هستند.
3. انبساط
در این مرحله فشار مبرد توسط شیر انبساط، که با توجه به سیستم سردخانه ممکن است الکترونیکی یا مکانیکی باشد، کاهش شدیدی پیدا میکند. به این ترتیب میتواند در دمای سردخانه تبخیر شود.
4. تبخیر
آخرین مرحله از سیکل تراکمی است که داخل اواپراتور انجام میشود، در این مرحله مبرد حرارت را جذب کرده و با تبخیر باعث میشود گرمای داخل سردخانه جذب مبرد شده و به بیرون از سردخانه منتقل شود.
این چهار مرحله اصلیترین مراحل سیکل تراکمی هستند. البته آنچه که در این سیکل نقش مهمی بازی میکند مبردها هستند. مبرد مادهای است به شکل گاز که عمل انتقال گرما و خنکسازی محیط را در سردخانه بالاصفری انجام میدهد. گاز مبرد ارتباط مستقیمی با کمپرسور و روغن آن دارد و معمولا کمپرسور و روغن را با توجه به نوع گاز مبرد انتخاب میکنند.
اما مبردهای سردخانههای بالای صفر چه ویژگیهایی دارند؟ مبردهای سردخانههای بالاصفری معمولا در دو نوع اصلی فریونی یا آمونیاکی هستند. در ادامه این مبردها و تفاوتهای آنها را بیشتر توضیح میدهیم:
مبردهای آمونیاکی: این مبردها ویژگیهای خاصی دارند و باید با توجه به نوع پروژه و هدفهای آن و محدودیتهای آن مورد استفاده قرار گیرند. ویژگیها و محدودیتهای مبرد آمونیاکی از این قرار است:
- عملکرد بالا: آمونیاک یکی از مبردهای موثرتر و با بازدهی بالاتر در مقایسه با انواع دیگر مبردهاست. این ویژگی آن را به یک انتخاب مناسب برای سیستمهای سردکننده و تبرید صنعتی تبدیل کرده است.
- عدم ایجاد گاز گلخانهای: یکی از ویژگیهای مهم آمونیاک این است که بعد از تخلیص از سیستم، به سرعت جذب محیط میشود و اثر گلخانهای ندارد.
- قیمت نسبتاً کمتر: در مقایسه با برخی از مبردهای دیگر، آمونیاک هزینه کمتری دارد که این میتواند در کاهش هزینههای عملیاتی سیستمهای سردکننده تاثیرگذار باشد.
- کارایی در دماهای پایین: آمونیاک بهطور خاص در سیستمهایی که نیاز به تبرید در دماهای پایینتر دارند مورد استفاده قرار میگیرد. نقطه جوش آمونیاک منفی ۳۴ است.
- مقاومت شیمیایی: آمونیاک در مقابل بسیاری از مواد شیمیایی مقاومت دارد و بهراحتی با اجزای سیستم تداخل پیدا نمیکند.
با این حال، استفاده از آمونیاک چالشها و محدودیتهای مهمی دارد:
- سمی بودن: آمونیاک بهطور طبیعی سمی است و در صورت آزاد شدن در محیط، میتواند خطرات جدی برای سلامتی انسانها ایجاد کند.
- قابل اشتعال: آمونیاک در صورت ترکیب با هوا میتواند خطر آتشسوزی را بالا ببرد.
- نیاز به دقت و ایمنی در مدیریت: به دلیل خطرات مرتبط با سمی بودن و اشتعالپذیری آمونیاک، مدیریت دقیق، نصب صحیح، و رعایت اصول ایمنی در سیستمهای مبتنی بر آمونیاک بسیار مهم است.
در کل، استفاده از مبرد آمونیاکی در سیستمهای سردکننده و تبرید، مانند سردخانه بالاصفری، مزایا و چالشهای خود را دارد و تصمیم به استفاده از آن باید با توجه به نیازها و شرایط خاص هر پروژه گرفته شود.
معمولا از مبرد آمونیاکی در سردخانههایی با حجم بیش از ۲۵۰۰ تن استفاده میشود. درست است که این گاز قابلیت سردکنندگی فوقالعاده بالایی دارد ولی کار با آن باید توسط متخصصان انجام شود، چراکه بهشدت سمی و برای انسان خطرناک است.
مبردهای فریونی: فریونها (Ferons) گروهی از مواد مبرد شیمیایی هستند که بهطور گسترده در سیستمهای سردکننده، تبرید و تهویههوا (HVAC) مورد استفاده قرار میگیرند. این ترکیبات شامل هیدروکربنهای هالوژنه هستند و در انواع مختلفی با مشخصات فیزیکی و شیمیایی متفاوت و با کدنامهای مختلف شناخته میشوند.
طراحی سردخانه بالای صفر
گام اول در طراحی سردخانه بالاصفر تعیین نوع محصولی است که قرار است در سردخانه نگهداری و انبار شود. پس از آن باید شرایط جغرافیایی منطقه ارزیابی و بهترین سیستم برای آن انتخاب شود. قطعات سیستمها و تجهیزاتی که در مناطق شمال کشور برای سردخانه استفاده میشوند ممکن است برای استفاده در مناطق گرم و خشک بهینه نباشند و برعکس، البته این موضوعی است که باید پیش از هرکاری از متخصصان پیادهسازی این سیستمها پرسید و آن مطمئن شد.
پس از تعیین نوع محصول، شرایط محیطی و ابعاد سردخانه، طراحی ایزولاسیون و مدار سیستم سرمایش گام مهم بعدی است. عایقبندی مهمترین کاری است که برای جلوگیری از هدررفت انرژی باید انجام شود. عایقبندی شامل مقاوم کردن دیوارها، کف و سقف سردخانه دربرابر تبادل دمایی است.
سقف سردخانه بالای صفر معمولا از طریق نصب ساندویچ پنل انجام میشود. گاهی میتوان این پنلها را بهصورت یکپارچه روی دیوار و سقف سردخانه نیز نصب کرد. در این نوع سردخانهها عایقبندی کف اهمیت زیادی ندارد و مهمترین بخشها برای عایقبندی همان دیوار و سقف است.
در بخش طراحی مدار سیستم سرمایش که مرحله بعدی طراحی سردخانه بالاصفری است، مهمترین کار انتخاب کمپرسور مناسب است. این کمپرسور باید با توجه به اختلاف دمای محیط و دمای استاندارد و همچنین ابعاد سردخانه انتخاب شود. کمپرسور قلب سیستم سردخانه است و تمام قطعات دیگر بعد از انتخاب کمپرسور انتخاب میشوند.
برای کامل کردن مدار سیستم سرمایش، پس از نصب کمپرسور که با توجه به ظرفیت و بار برودتی مورد نیاز در سردخانه انتخاب شده است قطعاتی مانند: اوپراتور، کندانسور، شیر انبساط و دیگر قطعههای مورد نیاز انتخاب میشوند. تهیه این قطعات باید طوری انجام شود که بتواند سرمای مورد نیاز را تأمین کند و آنها را به نقطه مطلوب برساند.
نصب سردخانه بالای صفر؛ چند نکته کوچک اما مهم
- در زمان نصب تجهیزات مهم مانند کندانسور حتما به این نکته دقت کنید که محل آن باید جایی باشد که بتواند تهویه هوا را بهخوبی انجام دهد.
- حتما قسمت بالای کندانسور فضایی برای خروج هوای گرم داشته باشد.
- کندانسور سردخانه بالاصفری نباید در محیط بسته نصب شود.
- اگر کندانسور در محلی نصب شد که نور و گرمای خورشید به آن میرسد حتما از سایهبان استفاده کنید.
- شیر انبساط باید در نزدیکترین قسمت به اواپراتور قرار گیرد.
- تمیز بودن شیر انبساط بسیار مهم است.
- عایقبندی شیر انبساط را فراموش نکنید، این قطعه نباید داغ شود.
خرید سردخانه بالاصفری
فاکتورهای اثرگذار در طراحی و قیمت تمام شدهی سردخانه بالاصفری بسیار زیاد هستند. این فاکتورها باعث شدهاند تا تعیین قیمت برای این نوع از سردخانهها تا قبل از تعیین ابعاد و محصول مورد نظر شدنی نباشد. همچنین این سردخانهها بهطور پیشساخته نیز وجود ندارند و تمام آنها نیاز است تا در محل ساخته شوند.
برای سفارش و اطلاع از حدود قیمت سردخانه بالای صفر آرکاکول مورد نیازتان میتوانید با کارشناسان ما در ارتباط باشید و از آنها مشاوره بگیرید.
